İçeriğe geç
Sinan Kavas Uzman Klinik Psikolog

Cinsel Terapi

Ağrılı Cinsel İlişki (Disparoni)

Disparonide tıbbi nedenler, ağrı ve kaygı döngüsü ve hekim tedavisini tamamlayan psikoterapi süreci.

Uzm. Klinik Psk. Sinan Kavas4 dk okumaGüncelleme:

Ağrılı cinsel ilişki ya da tıbbi adıyla disparoni, cinsel birleşme sırasında, hemen sonrasında ya da birleşme denendiğinde tekrarlayan ağrı yaşanmasıdır. Ağrı genital bölgenin girişinde, daha derinde ya da kasıkta hissedilebilir; yanma, batma, sancı ya da kramp biçiminde olabilir. Kadınlarda daha sık konuşulsa da erkeklerde de görülür.

Ağrı tekrarladıkça cinsellik keyif olmaktan çıkar ve beklenen bir acıya dönüşür. Bu ağrı gerçektir ve ciddiye alınmayı hak eder. Bu sayfada önce hekim değerlendirmesinin neden şart olduğunu, ardından cinsel terapi sürecinde neler yaptığımızı anlatıyorum.

Ağrılı cinsel ilişki nedir?

Disparoni tek bir hastalığın adı değil, farklı nedenlerle ortaya çıkabilen bir yakınmadır. Bazı kişiler cinsel hayatlarının başından beri ağrı yaşar, bazılarında ise ağrı doğum, ameliyat, enfeksiyon ya da menopoz gibi bir değişiklikten sonra başlar. Ağrı bazen yalnız belirli pozisyonlarda ya da emzirme dönemi gibi belirli zamanlarda ortaya çıkar.

Disparoni ile vajinismus sık sık birbirine karışır ve birlikte de görülebilir. Vajinismusta ön planda istemsiz kasılma ve birleşmenin çoğu zaman mümkün olmaması vardır; disparonide ise birleşme gerçekleşebilir ama ağrılıdır. Ayrıntılı bilgi için vajinismus sayfasına bakabilirsiniz.

Belirtiler

Ağrının yeri, zamanı ve niteliği hekime yol gösteren önemli bilgilerdir. Sık karşılaşılan yakınmalar şunlardır:

  • Birleşmenin başında girişte yanma ya da batma
  • Derin birleşmede kasıkta ya da karın altında ağrı
  • İlişkiden sonra saatlerce süren sızı ya da yanma
  • Ağrı beklentisiyle gerilme ve uyarılmada azalma
  • Cinsel yakınlıktan kaçınma
  • Ağrının ilişkiye ve özgüvene yansıması

Muayeneye hazırlık

Muayeneye gitmeden önce ağrının ne zaman başladığını, nerede hissedildiğini ve neyle arttığını not almak işinizi kolaylaştırır. Bu notlar, hekimle konuşurken heyecanla unutulan ayrıntıları da korur.

Önce hekim: tıbbi nedenler

Ağrılı cinsel ilişkide ilk adım mutlaka hekim muayenesidir: kadınlarda kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, erkeklerde üroloji ya da androloji uzmanı. Enfeksiyonlar, yetersiz kayganlık, hormonal değişiklikler, endometriozis, kistler, cilt hastalıkları, doğum ya da ameliyat sonrası iz dokusu ve pelvik taban kaslarındaki gerginlik ağrıya yol açabilir.

Bu nedenlerin bir kısmı tıbbi tedaviyle belirgin biçimde iyileşir. Psikoterapi hekim tedavisinin yerini almaz, onu tamamlar. Bazı durumlarda pelvik taban fizyoterapisi de sürece eklenebilir. Tıbbi tedavi ile terapi aynı dönemde yürütülebilir; birini bitirmek için diğerini beklemek gerekmez.

Ağrı ve kaygı döngüsü

Ağrının nedeni bedensel olsa bile zamanla psikolojik bir katman eklenir. Ağrı beklentisi kasları gerer ve uyarılmayı azaltır; uyarılmanın azalması kayganlığı düşürür ve ağrıyı artırır. Böylece tıbbi neden tedavi edilse bile ağrı korkusu sürebilir.

Bu döngüye suçluluk, partneri hayal kırıklığına uğratma kaygısı ve cinsellikten uzaklaşma eşlik edebilir. Zamanla cinsel isteksizlik de gelişebilir; acı veren bir deneyime istek duymak zordur.

Döngünün bir başka parçası da ağrıya katlanmaktır. Ağrıya rağmen ilişkiyi sürdürmek, bedenin cinselliği acıyla eşleştirmesini güçlendirebilir; bu yüzden ağrı olduğunda durmak önemlidir.

Ağrılı cinsel ilişkide terapi süreci

Hekim değerlendirmesinin ardından ağrının öyküsünü, ağrıyla ilgili korkuları, ilişkinizi ve cinsel yaşamınızı ayrıntılı biçimde konuşuyoruz. Ağrının ve kaygının birbirini nasıl beslediğini anlamak, çalışmanın temelini oluşturur.

Bilişsel davranışçı terapiden yararlanarak ağrı beklentisini ve kaçınmayı ele alıyor, gevşeme ve beden farkındalığı çalışmaları yapıyoruz. Birleşmeyi bir süre gündemden çıkaran, dokunmayı ve keyfi adım adım yeniden kuran alıştırmalar planlıyoruz. Ağrı geçmişteki zorlayıcı bir deneyimle bağlantılıysa EMDR'den de yararlanabiliyoruz.

Uygun olduğunda partneri de görüşmelere davet ediyorum. Partner ağrının nasıl işlediğini anladığında suçlama azalır ve alıştırmalara baskı oluşturmadan eşlik edebilir. Görüşmelerin sıklığını birlikte belirliyoruz; süreyi baştan kesin söylemiyorum.

Partnerler için öneriler

Partnerin anlayışı, ağrı ve kaygı döngüsünü gevşetmenin önemli bir parçasıdır. Ağrının hayali ya da abartılı olmadığını bilmek, desteği daha gerçekçi kılar. Gündelik hayatta şunlar yardımcı olabilir:

  • Ağrıyı küçümsememek ve “abartıyorsun” dememek
  • Ağrı olduğunda durmayı birlikte doğal karşılamak
  • Yakınlığı birleşmeyle sınırlamamak
  • Hekim ve terapi sürecinde destek olmak
  • Partnerinizin hazır olma hâline saygı göstermek
Uzman Klinik Psikolog Sinan Kavas

Yazan ve inceleyen

Uzm. Klinik Psk. Sinan Kavas

Üsküdar Üniversitesi Klinik Psikoloji yüksek lisans mezunu. 2016'dan bu yana yetişkin, ergen, çift ve ailelerle çalışıyor; BDT, Şema Terapi ve EMDR eğitimli. Türk Psikologlar Derneği ve EMDR Derneği üyesi.

SSS

Ağrılı Cinsel İlişki hakkında sorular

Aklınızdaki soru burada yoksa çekinmeden yazabilirsiniz.

Bana ulaşın
Cinsel ilişkide ağrı neden olur?

Cinsel ilişki sırasında ağrının pek çok nedeni olabilir. Enfeksiyonlar, yetersiz kayganlık, hormonal değişiklikler, endometriozis, cilt hastalıkları ve doğum ya da ameliyat sonrası değişiklikler sık görülen tıbbi nedenlerdir. Kaygı, gerginlik ve ağrı beklentisi ise ağrıyı artırabilir ve sürdürebilir. Ağrının nedenini anlamak için önce ilgili hekime başvurmak gerekir.

Disparoni ile vajinismus arasındaki fark nedir?

Vajinismusta vajina girişindeki kaslar istemsizce kasılır ve birleşme çoğu zaman mümkün olmaz. Disparonide ise birleşme gerçekleşebilir, ancak sırasında ya da sonrasında ağrı yaşanır. İki durum birbirini tetikleyebilir ve birlikte görülebilir; uzun süren ağrı kasılmaya, kasılma da ağrıya yol açabilir. Ayrımı hekim muayenesi ve ayrıntılı bir görüşme ortaya koyar.

Ağrılı ilişki için hangi doktora gitmeliyim?

Kadınlar için ilk başvurulacak hekim kadın hastalıkları ve doğum uzmanı, erkekler için ise üroloji ya da androloji uzmanıdır. Hekim muayene ve gerekirse tetkiklerle ağrının tıbbi nedenlerini araştırır. Bazı durumlarda cilt hastalıkları uzmanına ya da pelvik taban fizyoterapistine yönlendirme yapılabilir. Psikolojik etkenler öne çıktığında cinsel terapi bu süreci tamamlar.

Tıbbi tedaviden sonra ağrı sürerse ne yapmalı?

Tıbbi neden tedavi edildiği hâlde ağrı ya da ağrı korkusu sürebilir. Bunun nedeni çoğu zaman beden ile zihin arasında yerleşmiş olan ağrı ve kaygı döngüsüdür. Ağrı beklentisi kasları gerer, uyarılmayı azaltır ve ağrıyı yeniden tetikler. Bu durumda hekiminizle görüşmeyi sürdürürken cinsel terapiyle bu döngü üzerinde çalışmak yararlı olur.

Ağrılı cinsel ilişki terapisi nasıl ilerler?

Terapi, hekim değerlendirmesinin sonuçları ve ağrının öyküsüyle başlar. Ağrı beklentisi ve kaçınma ele alınır, gevşeme ve beden farkındalığı çalışmaları yapılır. Birleşmeyi bir süre gündemden çıkaran, dokunmayı ve keyfi adım adım yeniden kuran alıştırmalar planlanır. Uygun olduğunda partner de görüşmelere katılır ve sürenin uzunluğu kişiye göre değişir.

İlgili konular

Bunlar da ilginizi çekebilir

Vajinismus

Vajinismusta korku ve kaçınma döngüsü, hekim değerlendirmesi ve kademeli ilerleyen cinsel terapi süreci.

Cinsel İsteksizlik

Cinsel isteğin azalmasının nedenleri, ilişkiye etkisi ve bireysel ya da çift olarak yürütülen terapi süreci.

Cinsel Performans Kaygısı

Cinselliği bir sınava çeviren performans kaygısının nedenleri, döngüsü ve terapideki çalışma yolu.

Kronik Ağrı ve Psikoloji

Uzun süren ağrının duygusal yükü, ağrı korkusu ve kaçınma döngüsü; hekim tedavisini tamamlayan psikoterapi.

Randevu ve iletişim

İlk adımı birlikte atalım

Randevu almak, sorularınızı sormak ya da görüşme seçenekleri hakkında bilgi almak için bana ulaşabilirsiniz. Görüşmeler yüz yüze ve online olarak yapılıyor. Mesajlarınıza mesai saatleri içinde en kısa sürede dönüyorum.